zet StripSter bij je favorieten  zet StripSter bij je favorieten


 recente Blogs  volgende blog van Dirk  overzicht blogs van Dirk  Dirk in Strips


 Pagina-opbouw

19 november 2011


Een eerste blog. Af en toe zal ik via deze weg wel eens tonen waarmee ik bezig ben, maar ik wil vooral toch tonen hoe een strip tot stand komt. Geen cursus striptekenen, maar ik zal een aantal zaken belichten die je wel kunnen interesseren.

Deze week: pagina-opbouw. Aan de hand van een concreet voorbeeld wil ik jullie enkele aspecten tonen waarmee je rekening kunt houden bij het uitwerken van een strippagina.

Hieronder vind je een (zeer schetsmatige) strippagina. Op het eerste zicht niet veel speciaals. Eén man confronteert de ander, het komt tot een schermutseling, er gaat een schot af en één man blijft geveld achter.
Je zou dit tafereel op 100 verschillende manieren kunnen uitbeelden. Welke aspecten kunnen aan bod komen bij je keuze om de pagina op een bepaalde manier af te beelden?
1. het plan, of noem het de zoom van de camera

Op het eerste plaatje zien we een groot plan. We zien het landschap met daarin, klein, de acteurs. Op de achtergrond zien we struiken en op een heuvel een ruim huis. Op de voorgrond zien we nog net de spijlen van een hek. We kunnen dus afleiden dat we ons in het park van een landhuis bevinden. Het is nacht.
Zulk groot plan wordt vaak gebruikt voor het eerste plaatje van een scène. Zo weet de lezer onmiddellijk waar de scène zich afspeelt.

Op het tweede plaatje zoomen we iets in. Een middelgroot plan. We zien de figuren nog steeds van kop tot voet, maar ze vullen na bijna het volledige kader. De omgeving is hier minder van belang.

We zoomen nog verder in. Op het derde plaatje zien we één van de figuren tot het middel. Dat heet ook wel een 'Amerikaans plan'. Het beeld is nu echt gericht op de personages en de achtergrond is nog amper van tel.

Tot slot, in het vierde en vijfde plaatje een close-up. We zitten kort op de figuren en hun emoties.

Op de volgende plaatjes zoomen we terug iets uit, tot een middelgroot plan op het laatste plaatje. We nemen terug iets afstand om de gevolgen van de worsteling te overzien.
2. de camera-beweging

De denkbeeldige camera zoomt niet enkel in, maar verplaatst zich ook ten opzichte van de figuren. Op het eerste plaatje zien we de figuur met de hoed langs achteren, en de figuur zonder hoed langs voren. Dan draaien we iets meer dan een kwartslag, want op het tweede plaatje zijn de rollen opgedraaid. Wel handig, want nu zien we in beide plaatjes naar het gezicht van de persoon die aan het woord is.
Maar de camera stopt daar niet. Hij draait nog iets en in het derde plaatje zien we de figuur met de hoed frontaal.
In het vierde plaatje is de camera weer een kwartslag gedraaid en van hetzelfde in het vijfde plaatje.
Zo heeft de camera in 5 plaatjes een volledige cirkel rond de figuren beschreven.

Dit, samen met het effect van de zoom, geeft een dynamiek aan onze tekening.

3. vorm van de kaders

Het eerste kader is eerder groot. Dat is logisch. We moeten er een heel landschap en best wat tekstballonnen in krijgen.
Let op de 3 smalle plaatjes in het midden. Hierin wordt de actie, de worsteling om het pistool, weergegeven. Zulke smalle plaatjes nodigen uit tot een snelle lezing van de verschillende plaatjes achter elkaar en zijn dus heel geschikt om een actiesequentie weer te geven. Stel je voor dat we hiervoor 3 langgerekte kaders hadden gebruikt. Die nodigen uit tot een tragere lectuur en zouden dus de vaart uit de actiescène halen.
Daarentegen is zo'n langgerekt kader ideaal links onderaan. De actie is voorbij en door de iets tragere lectuur houden we nog even de spanning erin welke van de figuren daar op de grond ligt.
4. verhaal

Het is niet gemakkelijk in een strip spanning en suspens te creëren. De lezer ziet immers, voor hij begint te lezen, al de volledige pagina voor zich. Hij/zij heeft dus al een notie van wat er gaat volgen.
Hier heb ik een korte wisseling van scène (in plaatje 6) gebruikt om de spanning toch te verhogen. We zien wel de worsteling, maar het beslissende moment, het schot, zien we niet. Net dan schakelen we over naar een interieur (binnen in het landhuis, dat we op het eerste plaatje al toonden). We 'horen' het schot, een kreet en de reacties van de vrouwen binnen. Als lezer kunnen we veronderstellen dat het gaat om de familie van de man zonder hoed.
Hier creëer ik dus een soort ellips (het weglaten van een deel van de actie).
In het zevende plaatje wordt de spanning er, zoals eerder gezegd, nog even in gelaten en pas in het laatste plaatje zien we uitkomst van het gevecht.
5. kleur

Het zesde plaatje heeft nog een ander nut. We zien een nachtelijke scène, die met blauwe tinten werd ingekleurd. Als we de hele pagina overschouwen, zou dat blauw te eentonig zijn. Met het beige-bruine interieur breken we die monotomie en krijgen we een dynamisch ogender geheel.
Besluit

Zo zie je dat er aan één enkele pagina heel wat denkwerk vooraf kan gaan. Het is dus geen slecht idee om niet direct te beginnen tekenen, maar eerst even wat na te denken over de pagina-opbouw en te schetsen.
Als perfectionist zou je zelfs een gelijkaardige ingekleurde schets kunnen maken als proef, voor je je echte tekening aanvat.

Hopelijk hebben jullie hier iets aan. In ieder geval, op bepaalde aspecten die ik nu al aanhaalde, zal ik later nog wel uitvoeriger terugkomen.
 volgende blog van Dirk

Reageer in ons op deze blog.
Laatste Forum-reactie (# 136) van Eric op 30 september 2017 om 13:23:

Ah, 1963, toen de winters nog echt winters waren.
Weer een leuk inkijkje in dat jaar.


© 2011
Dirk / StripSter
19 november 2011

 http://monsieurtoupet.be/

http://www.stripster.eu/?/scripts/blogs_pagina.php?id=323&titel=blog Dirk: Pagina-opbouw